Το «θολό» παιχνίδι με το Starlink στην Ουκρανία: Όταν τα όπλα αχρηστεύονται και οι εντολές αλλάζουν χέρια

Ο Έλον Μασκ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο οι περιορισμοί του Starlink στην Ουκρανία να προέρχονται από την αμερικανική κυβέρνηση, καθώς όπλα που κινούνταν πάνω από 160 χλμ./ώρα έχαναν τη σύνδεσή τους.

Ανοιχτό άφησε ο Έλον Μασκ (Elon Musk) το ενδεχόμενο οι περιορισμοί στην ταχύτητα ορισμένων ουκρανικών όπλων και στη σύνδεσή τους με το Starlink στην Ουκρανία να σχετίζονται με αποφάσεις της αμερικανικής κυβέρνησης. Υποστήριξε ότι τα όρια στη χρήση της στρατιωτικής υπηρεσίας Starshield καθορίζονται από τον αμερικανικό στρατό και τελικά από τον πρόεδρο των ΗΠΑ.

Το Starlink αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για την Ουκρανία, καθώς επιτρέπει στο Κίεβο να κατευθύνει μη επανδρωμένα αεροσκάφη προς ρωσικούς στόχους και να προστατεύει τον εναέριο χώρο του. Το βράδυ της Τρίτης, οι ουκρανικές αρχές ανέφεραν ότι απροσδόκητοι περιορισμοί στην ταχύτητα προκαλούσαν προβλήματα στις επιχειρήσεις στο πεδίο της μάχης. Σύμβουλος του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι (Volodymyr Zelensky) εκτίμησε ότι η εξέλιξη δεν ήταν τυχαία και τη συνέδεσε με τις τελευταίες εντάσεις στις σχέσεις του Κιέβου με την Ουάσιγκτον.

Τι συνέβη με το Starlink στην Ουκρανία και το όριο των 100 μιλίων

Ο Μασκ, ιδιοκτήτης της SpaceX, στην οποία ανήκουν τόσο το Starlink όσο και το Starshield, παρενέβη μέσω της πλατφόρμας X. Απάντησε στις εκκλήσεις Ουκρανών αξιωματούχων για αποκατάσταση της συνδεσιμότητας. Ανάμεσά τους και ο ίδιος ο Ζελένσκι, ο οποίος δήλωσε σε βρετανικά μέσα: «Ελπίζω να πρόκειται για λάθος, ίσως για ένα τεράστιο τεχνικό πρόβλημα. Δεν γνωρίζω, αλλά ζητάμε να… ενεργοποιηθεί».

Το βράδυ της Τρίτης, το Starlink περιόρισε το ανώτατο όριο ταχύτητας στα 100 μίλια την ώρα, περίπου 160 χιλιόμετρα την ώρα, όπως αναφέρει το BBC. Όπλα που κινούνταν με μεγαλύτερη ταχύτητα έχαναν τη σύνδεσή τους με το δίκτυο. Μέχρι το βράδυ της Τετάρτης η συνδεσιμότητα είχε αποκατασταθεί εν μέρει, σύμφωνα με τον πρώην υπουργό Άμυνας της Ουκρανίας, Μιχαΐλο Φεντόροφ (Mykhailo Fedorov).

«Η πλήρης κατάργηση του ορίου ταχύτητας του Starshield είναι πλέον κρίσιμη για την άμυνα της Ουκρανίας», έγραψε ο Φεντόροφ στο X, ευχαριστώντας τον Μασκ και ζητώντας τη «συνεχή υποστήριξή» του. Περίπου μία ώρα αργότερα, ο επικεφαλής της SpaceX απάντησε διευκρινίζοντας ποιος έχει την αρμοδιότητα.

«Τα συστήματα Starshield ανήκουν στην κυβέρνηση των ΗΠΑ και ελέγχονται από αυτήν. Οποιοιδήποτε περιορισμοί στην ταχύτητα ή τη χρήση αποφασίζονται από τον αμερικανικό στρατό και τελικά, από τον πρόεδρο των ΗΠΑ», ανέφερε. Υποστήριξε επίσης ότι το Starlink προορίζεται για «πολιτικές ή αμυντικές δραστηριότητες και δεν μπορεί να χρησιμοποιείται για επιθετική στρατιωτική δράση, καθώς κάτι τέτοιο θα ήταν ανάρμοστο για μια εμπορική εταιρεία».

Η αμερικανική κυβέρνηση δεν έχει σχολιάσει τις εξελίξεις.

Starlink και Starshield: ποια η διαφορά;

Παρότι και οι δύο υπηρεσίες ανήκουν στη SpaceX, έχουν διαφορετικό προσανατολισμό. Το Starlink είναι πολιτική υπηρεσία που αξιοποιεί δορυφόρους χαμηλής τροχιάς για πρόσβαση στο διαδίκτυο, ιδιαίτερα σε απομακρυσμένες περιοχές. Το Starshield έχει σχεδιαστεί για κυβερνητική και στρατιωτική χρήση.

Οι περιορισμοί επιβλήθηκαν σε δύσκολη συγκυρία. Το ίδιο βράδυ η Ρωσία εξαπέλυσε φονικές επιθέσεις, οι οποίες, σύμφωνα με αξιωματούχους, προκάλεσαν αρκετούς θανάτους στο Κίεβο και έπληξαν εγκαταστάσεις επικοινωνιών και ενεργειακές υποδομές που χρησιμοποιεί ο ουκρανικός στρατός.

Ρωσική επίθεση και ένταση στις σχέσεις Κιέβου - Ουάσιγκτον

Ο Ζελένσκι χαρακτήρισε την επίθεση «μία από τις μεγαλύτερες επιθέσεις» της Ρωσίας. Όπως ανέφερε, «ένα σημαντικό μέρος των drones καταρρίφθηκε», αλλά υπήρξαν και πλήγματα. Τουλάχιστον 600.000 άνθρωποι σε ολόκληρη την Ουκρανία έμειναν χωρίς ρεύμα, ενώ κάτοικοι ανέφεραν ότι δεν έλαβαν προειδοποίηση για τα εισερχόμενα drones.

«Είναι σαφές ότι αυτή η ενέργεια δεν μπορεί να είναι τυχαία και σχετίζεται με την τρέχουσα πολιτική κατάσταση», έγραψε το πρωί της Τετάρτης στο Telegram ο σύμβουλος του Ζελένσκι, Σερχίι Μπεσκρέστνοφ (Serhiy Beskrestnov).

Τις πρώτες πρωινές ώρες της Πέμπτης, ρωσικά πλήγματα στην περιφέρεια του Ντνιπροπετρόφσκ στοίχισαν τη ζωή σε δύο ανθρώπους, σύμφωνα με τον περιφερειακό κυβερνήτη, Ολεξάντρ Χάνζα (Oleksandr Hanzha).

Οι εξελίξεις έρχονται σε μια περίοδο που ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump), εμφανίζεται ολοένα πιο δυσαρεστημένος με την Ουκρανία, καθώς η χώρα συνεχίζει να πλήττει ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις. Ο Ζελένσκι έχει υποστηρίξει ότι οι ΗΠΑ απείλησαν να περιορίσουν την ανταλλαγή πληροφοριών, εάν δεν συμφωνούσε με την πρόταση Τραμπ για κατάπαυση του πυρός στον ενεργειακό τομέα. Την Τρίτη ο Αμερικανός πρόεδρος αρνήθηκε ότι συνέβη κάτι τέτοιο.

Το βράδυ της Τετάρτης ο Μασκ επανήλθε στο X, απαντώντας σε δημοσίευση σύμφωνα με την οποία ο Ζελένσκι δεν θα τερματίσει τον πόλεμο μέχρι να ηττηθεί η Ρωσία. «Και έτσι συνεχίζεται η σφαγή… Ώρα να φύγει ο Ζελένσκι», έγραψε. Νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα είχε δηλώσει ότι συμφωνεί πως «ήρθε η ώρα η Ουκρανία να αποκτήσει έναν νέο ηγέτη», αφού ο Τραμπ είχε υποστηρίξει ότι «ήρθε η ώρα η Ουκρανία να αποκτήσει νέο πρόεδρο». Από την εισβολή του 2022 στην Ουκρανία ισχύει στρατιωτικός νόμος και οι εκλογές έχουν ανασταλεί.

Ζελένσκι στο Λονδίνο: «Πραγματικά ναι»

Κατά την επίσκεψή του στο Λονδίνο την Τετάρτη, ο Ζελένσκι παραδέχθηκε ότι αισθάνθηκε προδομένος μετά τη συμφωνία των ΗΠΑ με τη Ρωσία για την εισαγωγή 300.000 τόνων ρωσικού ντίζελ.

Όταν ο Βρετανός δημοσιογράφος Πιρς Μόργκαν (Piers Morgan) τον ρώτησε αν ένιωσε προδομένος, ο Ουκρανός πρόεδρος απάντησε: «Πραγματικά ναι… αλλά είναι λίγο πιο περίπλοκο από τα συναισθήματα ή τα αισθήματά μου».

Στη μονοήμερη επίσκεψή του ο Ζελένσκι έγινε δεκτός με αγκαλιά από τον πρωθυπουργό του Ηνωμένου Βασιλείου, Άντι Μπέρναμ (Andy Burnham), στην Ντάουνινγκ Στριτ, και είχε ακρόαση με τον βασιλιά Κάρολο. Πριν από την άφιξή του, η Ντάουνινγκ Στριτ ανακοίνωσε ότι θα επιταχύνει την παράδοση ελαφρών πυραύλων πολλαπλών ρόλων στην Ουκρανία, οι οποίοι έχουν χρησιμοποιηθεί για την κατάρριψη ρωσικών drones. «Είμαστε στο πλευρό σας και αυτό δεν πρόκειται να αλλάξει», δήλωσε ο Μπέρναμ.