Την ίδια ώρα, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, που βρίσκεται στη Μεγαλόνησο, αναμένεται ότι θα πραγματοποιήσει μια φορτισμένη ομιλία με σαφείς αναφορές στην τουρκική κατοχή και θα επιμείνει ότι η Ελλάδα συντάσσεται με την Κύπρο σε όλες τις προσπάθειες για την εξεύρεση δίκαιης και βιώσιμης λύσης, στη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ. Παράλληλα θα εστιάσει και στο σκέλος της επανεκκίνησης των συνομιλιών, θέλοντας να στείλει μήνυμα με το βλέμμα στο μέλλον.

Επίθεση στον Μητσοτάκη μέσω Δένδια

Από την ομιλία του, από την οποία δεν έλειψαν οι πανηγυρικοί τόνοι, ο Τούρκος πρόεδρος δήλωσε χαρούμενος που γιορτάζει την επέτειο της «ειρηνευτικής επιχείρησης» του 1974 «η οποία έδωσε τη δυνατότητα στον τουρκοκυπριακό λαό να αποκτήσει ελευθερία».

Ο κ. Ερντογάν επιχείρησε εντέχνως να παρουσιάσει διασπασμένη την ελληνική πλευρά, μιλώντας αφενός για παράλογες δηλώσεις του Νίκου Δένδια και αφετέρου για διαβεβαιώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι δεν θα τον πειράξει.

«Πρόσφατα, ο Έλληνας υπουργός Άμυνας έκανε παράλογες δηλώσεις. Συναντηθήκαμε πρόσφατα με τον κ. Μητσοτάκη και του είπα: “Εμείς θα είμαστε στη Βόρεια Κύπρο στις 20 Ιουλίου και εσείς θα είστε στον Νότο, υποθέτω ότι δεν θα μας πειράξετε από εκεί”. Είπε ότι δεν θα το κάνει. Γίνονται εξαιρετικά ανεύθυνα βήματα. Δεν μπορείς να πλυθείς δύο φορές με το ίδιο νερό», ισχυρίστηκε.

Όχι σε ομοσπονδιακή λύση

Ο πρόεδρος της Τουρκίας επέμεινε στις θέσεις του περί μη ομοσπονδιακής λύσης στην Κύπρο, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να αναγνωριστούν οι πραγματικότητες στο νησί και κατηγόρησε την ελληνική πλευρά ότι φέρει την ευθύνη για την αποτυχία των προσπαθειών.

«Δεν ωφελεί κανέναν να πει ας συνεχίσουμε τις διαπραγματεύσεις από εκεί που σταματήσαμε στην Ελβετία. Είμαστε έτοιμοι να διαπραγματευτούμε. Δεν αφήνουμε κανένα χέρι που απλώνεται προς μια λύση αιωρείται. Αν θέλετε λύση, αναγνωρίστε τα κεκτημένα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων. Ελπίζω επίσης να δω τις μέρες που οι ηγέτες των εγγυητριών δυνάμεων Ελλάδας, Τουρκίας, Βρετανίας, θα επισκεφθούν μαζί το νησί. Το είπα προσωπικά στον κ. Μητσοτάκη. Η ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας θα συμβάλει επίσης στο Κυπριακό», ανέφερε.

Ο Ερντογάν όπως και προηγουμένως ο Τατάρ, ισχυρίστηκε πως οι συλλήψεις που γίνονται για σφετερισμό ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα αποτελούν λάθος πίεση, γιατί «ο 'τουρκοκυπριακός λαός' δεν υποκύπτει στις απειλές και η Τουρκία δεν γίνεται να αγνοήσει τους Τουρκοκύπριους».

Ο Τούρκος Πρόεδρος είπε πως συνεχίζεται ο αγώνας για αναγνώριση του ψευδοκράτους και για λύση δύο κρατών. Τέλος αναφέρθηκε σε απόφαση που έλαβε ώστε οι Τουρκοκύπριοι μαθητές να τυγχάνουν των ίδιων προνομίων στη Τουρκία με τους Τούρκους, για φοίτηση σε πανεπιστήμια. Και κατέληξε «Ως Τουρκία θα συνεχίσουμε να μοιραζόμαστε το ψωμί, το νερό και το μέλλον μας με τους Κύπριους αδελφούς μας».

Πάγιες οι ελληνικές θέσεις για το Κυπριακό, αναφέρουν διπλωματικές πηγές

Άμεση ήταν η απάντηση ελληνικών διπλωματικών πηγών που επισήμαναν ότι οι ελληνικές θέσεις για το Κυπριακό είναι σαφώς διατυπωμένες και πάγιες εδώ και δεκαετίες.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, οι ελληνικές θέσεις εκφράζονται «ενιαία από τον Έλληνα πρωθυπουργό και την ελληνική κυβέρνηση. Η Ελλάδα, σε σύμπνοια με την Κυπριακή Δημοκρατία, παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην λύση της επανένωσης της Κύπρου, στο πλαίσιο των αποφάσεων του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, και αυτό θα συνεχίσει να πράττει. Δεν τίθεται, ούτε θα μπορούσε να τεθεί, ζήτημα παρέκκλισης από την σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο θέση αυτή. Εξάλλου ο Πρωθυπουργός θα τοποθετηθεί απόψε από τη Λευκωσία».

Τι αναμένεται ότι θα πει ο Κυριάκος Μητσοτάκης

Οι αναφορές του Τούρκου προέδρου δεν προκάλεσαν αιφνιδιασμό στην Αθήνα, αφού η Άγκυρα προωθεί ευθέως πλέον τη λύση των δύο κρατών, σε αντίθεση με την Κύπρο και την Ελλάδα που επιμένουν στη δίκαιη και βιώσιμη λύση, στο πλαίσιο των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Τις πάγιες θέσεις αναμένεται να παρουσιάσει για άλλη μια φορά ο Κυριάκος Μητσοτάκης, που θα μιλήσει το απόγευμα στο Προεδρικό Μέγαρο, ανταποκρινόμενος στην πρόσκληση του Νίκου Χριστοδουλίδη. Είναι η πρώτη φορά που Έλληνας πρωθυπουργός μεταβαίνει στη Μεγαλόνησο ανήμερα της μαύρης επετείου και αναμφίβολα αυτό εκπέμπει έναν ισχυρό συμβολισμό.

Κυβερνητικές πηγές ανέφεραν ότι ο κ. Μητσοτάκης θα εκφωνήσει μια φορτισμένη συναισθηματικά ομιλία, στο πνεύμα της ημέρας, με πολύ σαφείς αναφορές στην τουρκική κατοχή μεγάλου μέρους της Κύπρου. Ο πρωθυπουργός θα κάνει, παράλληλα, και μια ιστορική αναδρομή στις προηγούμενες δεκαετίες και στο ιστορικό του Κυπριακού, ενώ θα επιμείνει ότι η Ελλάδα συντάσσεται με την Κύπρο σε όλες τις προσπάθειες για την εξεύρεση μιας βιώσιμης και διατηρήσιμης λύσης, στο πλαίσιο των αποφάσεων του ΟΗΕ. Πρόσφατα άλλωστε ο κ. Μητσοτάκης συναντήθηκε στη Νέα Υόρκη με τον ΓΓ του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρεζ, ενώ η απεσταλμένη του γενικού γραμματέα κ. Ολγκίν-Κουεγιάρ έχει παραδώσει την έκθεσή της για το πώς θα μπορούσαν να επανεκκινήσουν οι συνομιλίες.

Παράλληλα, θα στείλει μήνυμα με το βλέμμα στο μέλλον, καθώς θα εστιάσει στο σκέλος της επανεκκίνησης των συνομιλιών.

Στο παρασκήνιο, άλλωστε, συζητούνται τα σενάρια για μια ενδεχόμενη πενταμερή το φθινόπωρο, αν και προέχει μια συνάντηση Χριστοδουλίδη-Τατάρ, η οποία μονίμως μεταχρονολογείται.