Το facebook σε ρόλο Τσε Γκεβάρα του 21ου αιώνα

To ντόμινο των συγκλονιστικών εξελίξεων στον αραβικό κόσμο έχει πάρει μορφή χιονοστιβάδας και αναμφισβήτητα τα κινήματα διαμαρτυρίας που διαδραματίζονται σε Τυνησία, Αίγυπτο, Μπαχρέιν και Λιβύη αποτελούν την έκφραση αγανάκτησης και οργής καταπιεσμένων και καταδυναστευμένων λαών επί σειρά ετών, ενώ την ίδια στιγμή η Μέση Ανατολή μοιάζει με μπαρουταποθήκη έτοιμη να εκραγεί. Για πολλές δεκαετίες οι πολίτες των χωρών της Βόρειας Αφρικής και της Μέσης Ανατολής δεν κατάφεραν να αντιδράσουν σε τυραννικά καθεστώτα, όμως με το πέρας της πρώτης δεκαετίας του 21^ου αιώνα, δημιουργήθηκαν οι συνθήκες για αντίδραση και επανάσταση. Τι ήταν όμως αυτό που κατάφερε να ενώσει τους ανθρώπους ενάντια σε βαθιά ριζωμένες δικτατορίες; Το 2009 στην Τεχεράνη, κατά τη διάρκεια μίας συγκέντρωσης διαμαρτυρίας για τον εκδημοκρατισμό του Ιράν, η Νέντα Σολτάν, μία νεαρή κοπέλα, δολοφονήθηκε από τα πυρά αστυνομικών και σε αντίθεση με τα σκοτεινά χρόνια του πρόσφατου παρελθόντος, εικόνες της συγκλονιστικής αυτής στιγμής έκαναν το γύρο του κόσμου μέσω του διαδικτύου με βιντεάκι που αναρτήθηκε στο youtube.

Ήταν ο προάγγελος του τι επρόκειτο να ακολουθήσει, στην ευρύτερη περιοχή.  Η απάντηση είναι ότι σε σύγκριση με τα πέτρινα χρόνια του παρελθόντος, ο απλός λαός απέκτησε ένα τεράστιο όπλο. Η τεχνολογία μπορεί να αποτελέσει το κρυφό χαρτί στα χέρια του λαού ενάντια στην προπαγάνδα των παραδοσιακών ελεγχόμενων media. Προηγούμενες δεκαετίες, οι πολίτες που επαναστατούσαν δημιουργούσαν πειρατικούς ραδιοφωνικούς σταθμούς ή εξέδιδαν παράνομες εφημερίδες, όμως και στις δύο περιπτώσεις αυτές οι μέθοδοι ξεπεράστηκαν.

Στο Μπαχρέιν, οι αναρτήσεις με σκηνές από τα όσα διαδραματίστηκαν στη χώρα, στο YouTube και στο facebook, έδωσαν τη δυνατότητα σε μεγάλο ποσοστό των πολιτών να αφυπνισθούν και να προστεθούν στο κύμα διαμαρτυρίας. Στην Αίγυπτο, το καθεστώς Μουμπάρακ διέκοψε το internet, όμως η ζημιά είχε ήδη γίνει αφού οι νεαροί χρήστες του internet είχαν καταφέρει να επικοινωνήσουν μεταξύ τους και να κατεβούν στις πλατείες και τους δρόμους. Μοιράστηκαν χιλιάδες εκτυπωμένες σελίδες του facebook με πληροφορίες για τις ώρες των συγκεντρώσεων, σε ένα παράδειγμα πώς το ίντερνετ μπορεί να υπάρχει και offline. Στη Λιβύη, το ίντερνετ διακόπηκε για έξι ώρες, κατά τη διάρκεια σφοδρών εχθροπραξιών στους δρόμους των μεγάλων πόλεων, και αμέσως μετά οι χρήστες του διαδικτύου έστειλαν μηνύματα ενημέρωσης για τις συνθήκες των εχθροπραξιών και των εγκλημάτων του καθεστώτος Καντάφι, την ώρα που δεν είχε δοθεί άδεια σε ανταποκριτές ξένων μέσων να εισέλθουν στη χώρα για να καλύψουν τα γεγονότα. Στη Συρία είναι σε εξέλιξη το Διαδικτυακό κίνημα «Επανάσταση εναντίον του Μπασάρ αλ-¶σαντ 2011» όπου οι εμπνευστές του καλούν τον λαό της Συρίας μέσω του Facebook σε μαζικές διαδηλώσεις. Υπολογίζεται ότι η συγκεκριμένη σελίδα έχει περίπου 25.000 υποστηρικτές οι οποίοι ετοιμάζονται να πιέσουν τη κυβέρνηση της Συρίας να παραιτηθεί.

"Χωρίς το facebook, χωρίς το Twitter, χωρίς το Google, χωρίς το YouTube, ποτέ δε θα συνέβαινε η πτώση του καθεστώτος Μουμπάρακ» δήλωσε ο Wael Ghonim, σημαντικό στέλεχος της Google και ακτιβιστής στην Αίγυπτο, στην εκπομπή 60 λεπτά του CBS, θέλοντας να δώσει το μέγεθος της συμβολής των social media στα πρόσφατα γεγονότα.

Το χαρακτηριστικό των επαναστατικών κινημάτων της Mέσης Aνατολής είναι η έλλειψη ηγετών, καθώς το ρόλο του Τσε Γκεβάρα στον 21^ο αιώνα εν προκειμένω έπαιξε το intenet και η τεχνολογική πρόοδος, υπογράμμισε χαρακτηριστικά ο Alec Ross, σύμβουλος της Αμερικανίδας Υπ. Εξ. Hillary Clinton, καταλήγοντας ότι δε χρειάζεται πλέον μία μεμονωμένη χαρισματική ηγετική φυσιογνωμία για να σηκώσει το φλάμπουρο της επανάστασης. Οι άνθρωποι  οργανώνονται  με γοργούς ρυθμούς και οι ασκοί του Αιόλου πλέον άνοιξαν για τα καλά. Τελικά η παγκοσμιοποίηση, σαν τον Ιανό, έχει και δεύτερο πρόσωπο, το πρόσωπο της ελπίδας και της λαϊκής κυριαρχίας.

Δημήτρης Φιλιππίδης / FITITIS@AKOUS

_____________________________________________________

Έχεις ακούσει;