Με ύψος δέκα μέτρα και μήκος 16 μέτρα, το «Μεγάλο Μωσαϊκό», όπως έχει ονομαστεί, βρίσκεται κάτω από τον Όππιο λόφο, όπου ο αυτοκράτορας Νέρωνας έχτισε τον περίφημο «Χρυσό Οίκο» του μεταξύ του 64 και του 68 μ.Χ.

«Εκτιμούμε ότι είναι το μεγαλύτερο μωσαϊκό σε τοιχογραφία που έχει ανακαλυφθεί ποτέ στον ρωμαϊκό κόσμο και συνεχίζουμε τις ανασκαφές για να διαπιστώσουμε πού τελειώνει», δήλωσε ο αρχαιολόγος Φραντσέσκο Πατσέτι κατά την παρουσίαση του χώρου την Τρίτη.

Το μεγαλύτερο ρωμαϊκό μωσαϊκό

Οι αρχαιολόγοι ανέφεραν ότι δεν είναι σαφές αν το μωσαϊκό, το οποίο χρονολογείται επίσης στον 1ο αιώνα μ.Χ., αποτελούσε μέρος των πολυτελών εγκαταστάσεων του Νέρωνα ή αν κατασκευάστηκε ως μέρος μιας ξεχωριστής ιδιωτικής κατοικίας που ο Νέρωνας ενσωμάτωσε τελικά.

Ολόκληρη η περιοχή, σε απόσταση αναπνοής από το Κολοσσαίο, μετατράπηκε σε δημόσια λουτρά το 109 μ.Χ. από τον αυτοκράτορα Τραϊανό, και το παλαιότερο «Μεγάλο Μωσαϊκό» καθώς και η κοντινή τοιχογραφία της «Ζωγραφισμένης Πόλης» θα αποτελούσαν το φόντο για τους λουόμενους.

Μέρος του ψηφιδωτού, το οποίο ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια ανασκαφών τη δεκαετία του 1990, δεν μπόρεσε να ανασυρθεί, αλλά αυτό που απομένει αποτελεί μια πολύχρωμη σκηνή.

Απεικονίζει μια περιτειχισμένη λιμενική πόλη από πανοραμική άποψη, με δημόσιες πλατείες και πύργους που δεν ήταν συνηθισμένοι κατά τον 1ο αιώνα μ.Χ.

Οι περίπλοκες λεπτομέρειες περιλαμβάνουν μπλε και άλλα χρώματα που έχουν ξεθωριάσει με την πάροδο του χρόνου, απεικονίζοντας διάφορες σκηνές που εκτυλίσσονται στην πόλη — σχεδόν σαν μια θεατρική παράσταση.

Στο πάνω μέρος του ψηφιδωτού απεικονίζονται κοντινά πλάνα διαφόρων χαρακτήρων, σαν να παρακολουθούν τη δράση που εκτυλίσσεται κάτω, στο λιμάνι.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ένας γενειοφόρος φιλόσοφος σε φυσικό μέγεθος και η μούσα του, διάφορα αγάλματα και ένας νεαρός ποιητής, καθώς και μια θεατρική σκηνή με κίονες, γιρλάντες και φυτικά σπειροειδή μοτίβα, όλα διακοσμημένα με μπλε και λευκό μάρμαρο και πολύτιμους λίθους, ώστε να δημιουργείται η αίσθηση του ήλιου που λάμπει πάνω από τη θάλασσα.

Οι σκηνές που απεικονίζονται στη Ρώμη

Οι ειδικοί δεν γνωρίζουν ακόμη αν οι σκηνές απεικονίζουν μια ουτοπική λιμενική πόλη ή έναν πραγματικό τόπο στον αρχαίο ρωμαϊκό κόσμο.

«Θα μπορούσε να είναι ένας πραγματικός τόπος ή μια φανταστική πόλη, δεν είμαστε σίγουροι», είπε ο Πατσέτι, προσθέτοντας ότι καμία γνωστή πόλη δεν έχει τα ίδια αναγνωρίσιμα χαρακτηριστικά, αλλά ότι κάποιο λιμάνι μπορεί να τα είχε την εποχή που δημιουργήθηκε το μωσαϊκό.

Η πρόσφατα αναστηλωμένη τοιχογραφία «Η Ζωγραφισμένη Πόλη», η οποία βρίσκεται ανάμεσα σε δύο κίονες στην είσοδο του χώρου όπου ανακαλύφθηκε το μωσαϊκό, είχε επίσης ανακαλυφθεί κατά τη διάρκεια ανασκαφών τη δεκαετία του 1990.

Η τοιχογραφία, που χρονολογείται επίσης στον 1ο αιώνα, έχει έκταση 10 τετραγωνικών μέτρων και είναι εξίσου λεπτομερής με το μωσαϊκό, με σκηνές που απεικονίζουν μια οχυρωμένη πόλη, με πύλη εισόδου στο λιμάνι, δρόμους, ένα θέατρο και έναν ναό.

Οι αρχαιολόγοι εργάζονται επί του παρόντος για να αποκαλύψουν ένα άλλο τμήμα του μωσαϊκού, το οποίο απεικονίζει τον τρύγο και την οινοποίηση.

Ολόκληρος ο χώρος, ο οποίος περιλαμβάνει τα εκτεταμένα ερείπια των Λουτρών του Τραϊανού, έκτασης 60.000 τετραγωνικών μέτρων, και την εξέδρα του — ένα μεγάλο ημικυκλικό τοίχο στήριξης με εσοχές που υποδηλώνουν ότι τα λουτρά χρησιμοποιούνταν επίσης ως αρχαία βιβλιοθήκη — θα χρησιμοποιηθεί σύντομα για την διοργάνωση παρουσιάσεων βιβλίων, σε μια αναφορά στην αρχική του χρήση ως βιβλιοθήκης, όπως δήλωσαν αξιωματούχοι της Ρώμης.

Έχουν εγκατασταθεί πεζόδρομοι για τους επισκέπτες, καθώς και φωτισμός που βοηθά στην ανάδειξη των περίπλοκων λεπτομερειών τόσο του ψηφιδωτού όσο και της τοιχογραφίας.

«Επιστρέφουμε αυτό το μοναδικό θαύμα στην πόλη», δήλωσε ο Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι, δήμαρχος της Ρώμης, κατά την τελετή εγκαινίων.

Με πληροφορίες από CNN