«Είμαστε σε καλή επιδημιολογική κατάσταση στην Ελλάδα;» ρωτά ο καθηγητής Γενετικής του Πανεπιστημίου της Γενεύης, Μανώλης Δερμιτζάκης, σε μια ανάρτηση στον λογαριασμό του στο Facebook, για να συνεχίσει στην ανάλυσή του.

«Πήρα τα δεδομένα από 1 Αυγούστου και μετά ώστε να μην επηρεαστούν οι αριθμοί από την επιτυχία της πρώτης φάσης», εξηγεί ο καθηγητής, ενώ ως πρώτη παρατήρηση αναφέρει: «Η Ελλάδα είναι η χειρότερη μεταξύ 10 χωρών στο λόγο θανάτων προς ταυτοποιημένα κρούσματα».

Ολόκληρη η ανάλυσή του έχει ως εξής:

Ειμαστε σε καλη επιδημιολογικη κατασταση στην Ελλαδα;

Τον τελευταιο καιρο ακουω πολυ συχνα οτι η Ελλαδα ειναι απο τις καλυτερες στον κοσμο επιδημιολογικα.

Απο την αλλη πλευρα οι θανατοι στην Ελλαδα φαινονται πολλοι και υπαρχει γενικα μια μεγαλη ανησυχια ειδικα για την Αθηνα.

Εκανα επομενως μια αναλυση για να καταλαβω τι συμβαινει. Πηρα τα δεδομενα απο 1 Αυγουστου και μετα ωστε να μην επηρεαστουν οι αριθμοι απο την επιτυχια της πρωτης φασης.

Δειτε το γραφημα παρακατω για δεδομενα απο 1 Αυγουστου εως 27 Σεπτεμβριου.

Η πρωτη παρατηρηση ειναι οτι η Ελλαδα ειναι η χειροτερη μεταξυ 10 χωρων στο λογο θανατων προς ταυτοποιημενα κρουσματα. Το γιατι συμβαινει αυτο θα το συζητησουμε λιγο παρακατω.

Η δευτερη παρατηρηση ειναι οτι σε θανατους ανα εκατομμυριο πληθυσμου η Ελλαδα ειναι 4η χειρότερη απο τις ιδιες 10 χωρες.

Να τονισω οτι η Ελλαδα ειχε καλυτερα επιδημιολογικα χαρακτηριστικα και απο τις 9 αλλες χωρες με τις οποιες κανω συγκριση.

Πως εξηγειται αυτο;

Παρακατω ειναι μερικες εξηγησεις που εχω ακουσει σε ιδιωτικες και δημοσιες συζητησεις με συναδελφους και αλλους:

1. Η ηλικιακη κατανομη των κρουσματων στην Ελλαδα ειναι διαφορετικη οποτε εχουμε περισσοτερους θανατους. Αυτο το θεωρω ως μικρης σημασιας παραμετρο γιατι δεν μπορει να εξηγηθει γιατι η Ελλαδα ειναι οχι μονο χειροτερη στο λογο θανατοι/κρουσματα αλλα και 2-3 φορες πιο πανω. Χωρες οπως Ιταλια και Πορτογαλια επρεπε να εχουν το ιδιο προβλημα.

2. Το συστημα υγειας μας δεν αποδιδει και πεθαινουν πολλοι. Δεν το θεωρω πιθανο καθως ειχαμε καλες αποδοσεις στο παρελθον, και παρα τις μετριες υποδομες, οι ελληνες γιατροι ειναι απο τους καλυτερους.

3. Η αγαπημενη εξηγηση του Ανασταση Περρακη οτι στις αλλες χωρες οι πολυ αδυναμοι πεθαναν ενω στην Ελλαδα ηταν ακομα ζωντανοι και πεθαινουν τωρα. Αυτο δεν μπορει να αποτελεσει κυρια εξηγηση γιατι χωρες οπως η Αυστρια και η Πορτογαλια που επισης τα πηγαν καλα στην πρωτη φαση συνειζουν να τα πηγαινουν καλυτερα απο την Ελλαδα στο λογο θανατοι/κρουσματα και τωρα.

4. Η στρατηγικη τεστ δεν ειναι αρκετη η ειναι διαφορετικη. Αυτο θεωρω οτι ειναι η πιο πιθανη εξηγηση. Μπορει να κανουμε πολλα τεστ γενικα αλλα η κατανομη των τεστ ισως δεν ειναι η σωστοτερη. Ισως καταναλωνουμε πολλα τεστ στα συνορα η σε αλλες στοχευμενες στρατηγικες με τελικα μικρη αποδση στην ταυτοποιηση κρουσματων. Αυτο μας κανει πιο "τυφλους" σε μη διαπιστωμενα κρουσματα.

Τι σημαινουν ολα αυτα;

1. Τα διαπιστωμενα κρουσματα που βλεπουμε ειναι πολυ λιγοτερα απο αυτα που βλεπουν οι αλλες ωρες. Με αλλα λογια εαν ειχαμε την ευαισθησια ταυτοποιησης κρουσματων χωρων οπως η Αυστρια, η Ελβετια κα, θα διαπιστωναμε 600-900 κρουσματα την ημερα κι οχι 300. Αυτο σημαινει, οπως φαινεται και απο τους θανατους αν εκατομμυριο οτι ειμαστε σε μια μεση προς χειροτερη κατασταση στην Ευρωπη κι οχι μια απο τις καλυτερες χωρες οπως εχει υποστηριχθει.

Τι πρεπει να κανουμε;

1. Τα μετρα πρεπει να ειναι εμπροσθοβαρη κι οχι "μικροδιαχειριση" της κοινωνιας. Πρεπει να ειναι μετρα απλα στην κατανοηση, σχετικα οριζοντια, εστω και αν ειναι με τοπικο χαρακτηρα και να ειναι βιωσιμα για πολλες εβδομαδες. Πχ μασκα παντου αλλα και αυξηση τηλε-εργασιας. Το να κλεινουμε δραστηριοτητες οπως τα εστιατορια η τα καφε και μπαρ δε βοηθαει αλλα οδηγει σε ανεξελεγκτες συμπεριφορες. Καλυτερα να ειναι ολα ανοιχτα με καθημενους μονο και μεχρι αργα με αυστηρους ελεγχους και μετρα ωστε να υπαρχει συντεταγμενη συμπεριφορα. Και να μην ριχνουμε συνεχεια τα βαρη στους νεους, ουτε φυσικα και να λαβουμε περιοστικα μετρα για τους ηλικιωμενους. Πρεπει επειγοντως να αρχισει η πτωση των κρουσματων πριν μπουμε στο χειμωνα οπου ο ρυθμος μεταδοσης μαλλον θα αυξηθει. Πρεπει τα μετρα να ειναι βιωσιμα ωστε να μην αναγκαστουμε να παμε σε νεο καταστροφικο για οικονομια και κοινωνια lockdown που δε θα ειναι και το μοναδικο αλλα απλως η αρχη.

2. Νομιζω οτι θα συμφωνησω με τον Ηλια Μοσιαλο οτι πρεπει να δημιουργηθει μια μικρη σε μεγεθος επιτροπη με μεγαλυτερη διεπιστημονικοτηητα και με μελη με μεγαλη οπτικη γωνια και εμπειριες περα απο τις καθαρα τεχνικες που εχει η τρεχουσα επιτροπη. Η τρεχουσα επιτροπη μπορει να συνεχιζει να συνεπικουρει σε τεχνικα θεματα.

3. Χρειαζεται, εστω και τωρα μια εθνικη στρατηγικη για τα τεστ ωστε να ειναι αποδοτικα και να εξασφαλιζεται και η ποιοτητα αλλα και η εισαγωγη νεων τεχνολογιων οποτε και οπως αυτες ειναι διαθεσιμες.

Η πανδημια δεν εχει τελειωσει και η κορυφωση της ειναι μπροστα μας. Ακομα και με τα εμβολια, θα συνεχισουμε να εχουμε μικροτερα αλλα σημαντικα θεματα να λυσουμε τουλαχιστον για 1-2 χρονια ακομα.

Η λογικη οτι ειμαστε απο τους καλυτερους οχι μονο δε βοηθαει στο να κανουμε προσπαθεια, καθως φερνει εφησυχασμο, αλλα και δεν ειναι πια αληθεια.

Χρειαζεται επιτελους να επανακτησουμε την αυτοσυγκεντρωση μας και να εστιαστουμε στην εφαρμογη των μετρων, οποια και να ειναι αυτα, ωστε να εχουμε ενα ασφαλη χειμωνα μεχρι σιγα σιγα τα εμβολια και φαρμακα να μετριασουν την ενταση του προβληματος.